सूतजी म्हणाले, “हे मुनिवर! हाच प्रश्न देवर्षी नारद यांनी भगवान नारायणांना विचारला होता.”
तेव्हा भगवान नारायण म्हणाले, “हे नारद! विष्णूंनी अधिकमासाला आपल्या सोबत वैकुंठात नेले आणि त्याला आपल्या समीप स्थान दिले. जो अधिकमास पूर्वी अपमानित आणि उपेक्षित होता, तो आता बारा महिन्यांमध्ये श्रेष्ठ ठरला. ‘पुरुषोत्तम मास’ म्हणून त्याला मानसन्मान प्राप्त झाला.”
यानंतर श्रीकृष्ण पांडवांकडे पाहत म्हणाले, “हे युधिष्ठिरा! असे दिसते की वनवासाच्या काळात तुम्ही पुरुषोत्तम मासाचा आदर केला नाही, त्यामुळेच तुम्हाला इतके दुःख सहन करावे लागत आहे. भय, शोक आणि संकटांनी वेढले गेल्यामुळे तुम्ही या पवित्र महिन्याचे महत्त्व समजू शकला नाहीत.”
भगवंत पुढे म्हणाले, “मनुष्याने आपल्या नशिबावर विश्वास ठेवायला हवा, कारण सुख-दुःख, लाभ-हानी हे सर्व नशिबानुसारच मिळत असते. पण यासाठी आणखी एक कारण आहे, ज्यामुळे तुम्हाला हे कष्ट भोगावे लागत आहेत. आता मी तुम्हाला ती कथा सांगतो.”
यानंतर श्रीकृष्णाने द्रौपदीच्या पूर्वजन्माची कथा सांगितली.
ते म्हणाले, “पूर्वजन्मात द्रौपदी ही ‘मेधावी ऋषी’ नावाच्या एका महात्म्याची अत्यंत सुंदर आणि गुणी कन्या होती. ती रूप, विद्या आणि नीतीशास्त्र यामध्ये पारंगत होती तसेच वडिलांची अत्यंत लाडकी होती. मात्र तिच्या मनात एकच चिंता सतत असे ती म्हणजे, तिला योग्य पती आणि संततीसुख कसे मिळेल?”
काळ पुढे सरकत गेला, पण तिचा विवाह होऊ शकला नाही. आपल्या सखींना पती आणि कुटुंबाचे सुख उपभोगताना पाहून तिच्याही मनात त्या सुखाची इच्छा निर्माण झाली. ती सतत विचार करू लागली की कोणता उपाय, कोणती उपासना किंवा कोणते पुण्यकर्म केल्याने तिला हे सुख प्राप्त होईल.
दुसरीकडे तिचे वडील मेधावी ऋषी तिच्यासाठी योग्य वर शोधण्यासाठी देशोदेशी भटकत होते, पण त्यांना कुठेही योग्य वर सापडला नाही. त्यामुळे ते अतिशय चिंतित आणि निराश झाले. या चिंतेमुळे आणि भाग्ययोगामुळे त्यांना गंभीर आजार झाला आणि त्यातच त्यांचे निधन झाले. मृत्यूच्या वेळी त्यांनी श्रीकृष्णाचे स्मरण केले. त्यामुळे भगवानांचे दूत त्यांना दिव्य लोकात घेऊन गेले.
वडिलांच्या निधनानंतर ती कन्या अत्यंत दुःखी झाली आणि विलाप करू लागली, “हे पिताश्री! आता मी अनाथ झाले आहे. माझे रक्षण कोण करेल? माझे पालनपोषण कोण करेल?” असे म्हणत ती आपल्या वडिलांचे शरीर मांडीवर घेऊन रडू लागली. तिचा करुण विलाप ऐकून आसपासचे मुनी तेथे आले आणि त्यांनी विधिपूर्वक मेधावी ऋषींचे अंत्यसंस्कार केले. त्यानंतर त्यांनी त्या कन्येची समजूत काढली आणि आपापल्या आश्रमात परत गेले.
आता ती कन्या एकटीच, दुःखाने व्याकुळ होऊन त्या वनात राहू लागली. वडिलांच्या वियोगाचे दुःख तिला आतून सतत पोखरत होते. तिला ना नीट अन्न खाता येत होते, ना मन शांत ठेवता येत होते. जसे वासराच्या वियोगाने गाय व्याकुळ होते, तसेच तीही दुःखात पूर्णपणे बुडून गेली होती.
अशा प्रकारे आठव्या अध्यायात द्रौपदीच्या पूर्वजन्मातील या करुण कथेला सुरुवात होते. या कथेतून हे समजते की तिच्या वर्तमान जीवनातील दुःखांचा संबंध तिच्या पूर्वजन्मातील कर्मांशी होता. पुढे ही कथा सांगते की पुरुषोत्तम मासाचे पालन जीवनातील दुःख दूर करण्याचा प्रभावी उपाय कसा ठरतो.
लेखकाबद्दलअनिता किंदळेकरअनिता किंदळेकर जवळपास १५ वर्षांपासून प्रिंट, टेलिव्हिजन आणि डिजीटल माध्यमात पत्रकार, कंटेट रायटर, एआय लँग्वेज टुटर, भाषांतरकार, ब्लॉगर, म्हणून कार्यरत आहे. बातम्यांसह विविध विषयांवर लेख लिहीणे आणि भाषांतराचा उत्तम अनुभव आहे. विशेष करुन आध्यात्मिक, धार्मिक आणि सण-वार-उत्सव यासंबंधी अचूक माहिती घेवून सोप्या भाषेत वाचकांपर्यंत पोहोचवण्यात पारंगत आहे. एआयसाठी विविध विषयांवर आधारित कन्टेन्ट तयार करणे आणि रेकॉर्डिंग केले आहे. वाचन,मेडिटेशन, योगामध्ये रुची असून कथा लेखन करायला आवडते. अनेकदा ब्लॉगच्या माध्यमातून ती आपल्या भावना व्यक्त करते.… आणखी वाचा
