अधिक मासात तयार करा बेल वात,दिसायला खूपच सुंदर महादेवाला अर्पण करा बेल वात – how to make cotton wicks bel vaat or ful vaat


बेलाची वात ही देवपूजा आणि धार्मिक विधींमध्ये वापरली जाणारी विशेष वात आहे.ती श्रद्धा, भक्ती आणि सकारात्मक ऊर्जेचे प्रतीक मानली जाते.स्वच्छ कापसापासून ही वात घरच्या घरी सहज तयार करता येते.

Traditional oil lamp wick
फोटो सौजन्य :- @WorldofSPR
Belvat : भारतीय संस्कृतीमध्ये दिवा लावण्याला अत्यंत महत्त्व आहे. घरातील पूजा, सण, धार्मिक विधी किंवा शुभ कार्यांमध्ये दिवा लावणे हे मंगल आणि पवित्र मानले जाते. दिव्यामध्ये वापरली जाणारी “वात” ही केवळ प्रकाश देणारी वस्तू नसून ती श्रद्धा, भक्ती आणि सकारात्मक ऊर्जेचे प्रतीक मानली जाते. विविध प्रकारच्या वातांपैकी “बेलाची वात” ही एक विशेष प्रकारची वात आहे. ही वात विशेषतः देवपूजेसाठी, महादेवाच्या आराधनेसाठी किंवा धार्मिक विधींमध्ये वापरली जाते. बेलाची वात घरच्या घरी सहज तयार करता येते आणि तिची पद्धत अगदी सोपी आहे. (फोटो सौजन्य :- @WorldofSPR)

बेलाची वात म्हणजे काय?

बेलाची वात म्हणजे काय?

बेलाची वात म्हणजे कापसापासून तयार केलेली अशी वात जी जाडसर, गोलसर आणि टिकाऊ असते. काही ठिकाणी तिला “बेलवात” असेही म्हणतात. सामान्य वातांच्या तुलनेत ही वात अधिक वेळ पेटलेली राहते. त्यामुळे ती अखंड दिव्यासाठी किंवा दीर्घकाळ पूजा चालणाऱ्या धार्मिक कार्यक्रमांसाठी उपयोगी ठरते. भारतीय परंपरेनुसार दिवा हा अंधार दूर करून ज्ञानाचा प्रकाश देणारा मानला जातो. दिव्याची वात ही त्या प्रकाशाचे माध्यम असते. पण घरच्या घरी तु्म्ही सुद्धा बेल वात तयार करू शकता.

बेलाची वात तयार करण्यासाठी लागणारे साहित्य

बेलाची वात तयार करण्यासाठी लागणारे साहित्य

बेलाची वात तयार करण्यासाठी फारसे साहित्य लागत नाही. घरात सहज उपलब्ध असलेल्या वस्तूंनी ती बनवता येते.
स्वच्छ कापूस
वात बनवण्यासाठी चांगल्या प्रतीचा, मऊ आणि स्वच्छ कापूस आवश्यक असतो. कापूस जितका शुद्ध असेल तितकी वात उत्तम तयार होते.
तूप किंवा तेल
वात मऊ आणि टिकाऊ करण्यासाठी थोडे तूप किंवा तेल वापरले जाते. तुपाची वात अधिक शुभ मानली जाते.

पाणी
हात थोडे ओले करण्यासाठी पाण्याचा वापर केला जातो. त्यामुळे कापूस व्यवस्थित वळता येतो.

बेलाची वात तयार करण्याची पद्धत

बेलाची वात तयार करण्याची पद्धत

१. कापूस घेणे
सर्वप्रथम स्वच्छ कापसाचा छोटा गोळा घ्या. कापूस जास्त मोठा नसावा, अन्यथा वात खूप जाड होईल.
२. कापूस लांबट करणे
कापूस हलक्या हाताने ओढून लांबट आकार द्या. हे करताना कापूस तुटणार नाही याची काळजी घ्या.
३. धागे वळणे
आता कापसाचे दोन किंवा तीन बारीक भाग करून ते एकत्र हलक्या हाताने वळा. यामुळे वात मजबूत होते.
४. गोलसर आकार देणे
वात वळताना तिला थोडासा गोलसर आणि जाडसर आकार द्या. यालाच “बेलाची वात” म्हणतात.
५. टोक तयार करणे
वातीच्या एका बाजूला निमुळते टोक तयार करा. हे टोक दिवा पेटवण्यासाठी उपयुक्त ठरते.
६. तूप किंवा तेल लावणे
तयार वात थोड्या तूपात किंवा तेलात हलके भिजवा. त्यामुळे ती सहज पेटते आणि जास्त वेळ जळते.
७. दिव्यात ठेवणे
आता ही वात दिव्यात ठेवून त्यात तेल किंवा तूप घाला आणि दिवा पेटवा.

बेलाची वात कशी तयार करावी

बेलाची वात तयार करताना घ्यायची काळजी

बेलाची वात तयार करताना घ्यायची काळजी

स्वच्छता राखा
वात तयार करताना हात स्वच्छ असावेत. पूजा साहित्य पवित्र मानले जाते.

शांत मनाने काम करा
भारतीय परंपरेत धार्मिक वस्तू तयार करताना मन शांत आणि प्रसन्न ठेवणे महत्त्वाचे मानले जाते.
योग्य प्रमाण वापरा
वात फार जाड किंवा फार पातळ नसावी. योग्य आकाराची वात चांगली जळते.

तुपाची वात आणि तेलाची वात

तुपाची वात आणि तेलाची वात

तुपाची वात
तुपाची वात अधिक शुभ आणि सात्त्विक मानली जाते. ती देवपूजेसाठी वापरतात.

तेलाची वात
तेलाची वात जास्त वेळ जळते. त्यामुळे अखंड दिव्यासाठी ती उपयुक्त असते.
आधुनिक काळातील उपयोग
आजकाल बाजारात तयार वात सहज उपलब्ध असतात. तरीही अनेक लोक घरच्या घरी वात तयार करणे पसंत करतात, कारण त्यात भक्ती आणि आत्मीयता असते. घरात स्वतः तयार केलेली वात वापरणे हे अधिक शुभ मानले जाते.

मृणाल पाटील

लेखकाबद्दलमृणाल पाटीलमृणाल पाटील या महाराष्ट्र टाइम्स.कॉममध्ये कार्यरत असलेल्या अनुभवी पत्रकार आणि डिजिटल कंटेंट रायटर असून मीडिया क्षेत्रात त्यांना 11 वर्षांहून अधिक काळाचा अनुभव आहे. टेलिव्हिजन, डिजिटल मीडिया, प्रिंट पत्रकारिता आणि जनसंपर्क या विविध क्षेत्रांमध्ये काम करत त्यांनी विश्वसनीय,अभ्यासपूर्ण आणि वाचकाभिमुख लेखनाची भक्कम ओळख निर्माण केली आहे. मनोरंजन, लाइफस्टाईल, फिचर स्टोरीज, ट्रेंडिंग विषय आणि सेलिब्रिटी मुलाखती या विषयांवर सखोल माहिती देणारे लेखन हे त्यांचे प्रमुख कौशल्य आहे.

मृणाल यांनी ‘प्रहार’ वर्तमानपत्रामध्ये प्रवास आणि खाद्यसंस्कृती विषयावर साप्ताहिक लेखन केले आहे. विविध शहरांची संस्कृती, स्थानिक परंपरा आणि खाद्यवैशिष्ट्ये यावर आधारित त्यांच्या लेखांना वाचकांकडून उत्तम प्रतिसाद मिळाला आहे. ‘TV 9’ या प्रतिष्ठित न्यूज चॅनलसाठी त्यांनी अनेक नामांकित कलाकारांच्या मुलाखती घेतल्या असून मनोरंजन पत्रकारितेमध्ये त्यांनी भक्कम अनुभव मिळवला आहे. तसेच आकाशवाणी मुंबईसाठी ‘मन की बात’ या कार्यक्रमासाठी व्हॉइस ओव्हरचे काम करण्याचा अनुभव देखील त्यांच्या कार्यात महत्त्वपूर्ण ठरला आहे.

जनसंपर्क क्षेत्रात कार्यरत असताना त्यांनी 30 पेक्षा अधिक क्लायंट्सचे यशस्वीपणे व्यवस्थापन केले असून ब्रँड कम्युनिकेशन, कंटेंट स्ट्रॅटेजी आणि मीडिया समन्वय यामध्ये त्यांनी उल्लेखनीय कामगिरी केली आहे. सध्या महाराष्ट्र टाइम्समध्ये ट्रेंडिंग आणि लाईफस्टाईल विषयांवर संशोधनाधारित, अचूक आणि विश्वसनीय माहिती देणारे लेख लिहिणे ही त्यांची विशेष ओळख आहे. तथ्य पडताळणी, विश्वासार्ह स्रोतांचा वापर आणि वाचकांसाठी उपयुक्त माहिती सादर करण्यावर त्यांचा विशेष भर असतो.

लेखनासोबतच वाचन आणि सोलो ट्रॅव्हलिंग ही त्यांची आवड असून विविध ठिकाणांच्या संस्कृती, जीवनशैली आणि सामाजिक रचनेचा अभ्यास करण्यामध्ये त्यांना विशेष रस आहे. व्यायाम, हॉलिवूड चित्रपट आणि नव्या तंत्रज्ञानाविषयी माहिती मिळवणे हे देखील त्यांचे आवडते छंद आहेत. आपल्या अनुभव, संशोधन आणि निरीक्षणांच्या आधारे वाचकांना दर्जेदार, अचूक आणि विश्वासार्ह माहिती देण्याचा त्या सातत्याने प्रयत्न करतात.

शैक्षणिक पात्रता
मृणाल पाटील यांनी 2017-18 मध्ये मुंबई विद्यापीठातून मास्टर ऑफ आर्ट्स इन कम्युनिकेशन अँड जर्नालिझम (MACJ) पदवी प्राप्त केली आहे. डिजिटल मीडिया ट्रेंड्स, बदलती वाचक प्रवृत्ती आणि माहिती सादरीकरणाच्या आधुनिक पद्धतींचा त्या सातत्याने अभ्यास करतात.आणखी वाचा