Ram Mandir: अयोध्येतील श्री राम जन्मभूमी मंदिर हे भारतातील सर्वात मोठ्या धार्मिक केंद्रांपैकी एक आहे. लाखो भाविक मंदिराला भेट देत असल्याने आणि दैनंदिन पूजा-अर्चा सांभाळत असल्याने, पुजाऱ्याची भूमिका अत्यंत प्रतिष्ठेची मानली जाते. अलीकडेच, श्री राम जन्मभूमी मंदिरातील दानपेट्यांमधून देणग्या चोरीला जात असल्याच्या वृत्तांच्या पार्श्वभूमीवर उत्तर प्रदेश सरकारने कठोर भूमिका घेतली आहे. मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांच्याकडे मंदिर ट्रस्टने केलेल्या एसआयटी चौकशीच्या विनंतीला सरकारने मंजुरी दिली आहे.
शेणाच्या ढिगातून 10 लाख रुपये जप्त
अयोध्या राम मंदिरातील 7 कोटी रुपयांच्या कथित चोरीच्या प्रकरणाला वेग आला आहे. शनिवारी, मंदिर ट्रस्टने मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांच्याकडे या चोरीची चौकशी एसआयटी (विशेष तपास पथक) मार्फत करण्याची विनंती केली. काही तासांनंतर, सरकारने तीन सदस्यीय एसआयटीची स्थापना केली. दरम्यान, मंदिर कर्मचारी लवकुश मिश्रा (27) याच्या घरातून 10 लाख रुपये जप्त करण्यात आले. त्याने हे पैसे शेणात पुरून लपवले होते. त्याने काही रक्कम एका पेटीतही ठेवली होती. मात्र, या पैशांची ओळख अद्याप पटलेली नाही. लवकुशच्या वडिलांनीही पैसे सापडल्याची पुष्टी केली आहे. सूत्रांनुसार, लवकुश मंदिरात अर्पण केलेल्या वस्तू मोजण्याचे काम करत असे. लवकुशला त्याच्या सासऱ्यांनी कामावर ठेवले होते. लवकुशचा मेहुणा, अनुकूल मिश्रा, आधीपासूनच मंदिरात काम करत होता. सूत्रांनुसार, अनुकूल आणि लवकुश दोघेही सध्या पोलीस कोठडीत आहेत.
मंदिरातील पुजाऱ्यांचे वेतन आणि निवड प्रक्रियेबद्दल जाणून घेऊया
श्री राम जन्मभूमी तीर्थ क्षेत्र ट्रस्ट वेळोवेळी पुजारी आणि मंदिर कर्मचाऱ्यांच्या वेतनाचा आढावा घेते आणि त्यात सुधारणा करते. राम मंदिराच्या मुख्य पुजाऱ्याला दरमहा अंदाजे ₹38,500 पगार मिळतो. सहायक पुजाऱ्यांना त्यांच्या जबाबदाऱ्या आणि अनुभवानुसार दरमहा ₹33,000 ते ₹36,300 दरम्यान वेतन दिले जाते. पुजाऱ्यांव्यतिरिक्त, कोठारी आणि भंडारी यांसारख्या व्यवस्थापन कर्मचाऱ्यांना दरमहा ₹19,000ते ₹24,000 पर्यंत पगार मिळतो.
काही अतिरिक्त सुविधा
त्यांच्या मासिक पगाराव्यतिरिक्त, पुजाऱ्यांना सरकारी कर्मचाऱ्यांप्रमाणेच अनेक सुविधा पुरवल्या जातात. यामध्ये मोफत निवास, भोजन, वैद्यकीय सेवा आणि रजेच्या तरतुदींचा समावेश आहे. या व्यवस्थेमुळे पुजारी स्वतःला धार्मिक कर्तव्ये आणि मंदिरातील विधींसाठी पूर्णपणे समर्पित करू शकतात.
प्रशिक्षणादरम्यान विद्यावेतन
पुजारी प्रशिक्षणासाठी निवडलेल्या उमेदवारांना तात्काळ कायमस्वरूपी पदांवर नियुक्त केले जात नाही. सहा महिन्यांच्या प्रशिक्षण कालावधीत, प्रशिक्षणार्थींना दरमहा ₹2,000 विद्यावेतन मिळते. ट्रस्ट संपूर्ण प्रशिक्षण कार्यक्रमादरम्यान मोफत भोजन आणि निवासाची सोय देखील पुरवते.
पुजारी होण्यासाठी पात्रता निकष
ट्रस्टने अर्जदारांसाठी कठोर पात्रता निकष निश्चित केले आहेत. उमेदवारांनी मान्यताप्राप्त गुरुकुल किंवा वैदिक संस्थेतून पारंपरिक गुरुकुल शिक्षण घेतलेले असणे आवश्यक आहे. वैदिक शास्त्रे, विधी आणि धार्मिक परंपरा यांचे सखोल ज्ञान असणे आवश्यक मानले जाते. अर्ज करताना अर्जदारांचे वय 20 ते 30 वर्षांच्या दरम्यान असावे.
धार्मिक दीक्षा आवश्यक
उमेदवारांनी रामानंदी पंथात दीक्षा घेतलेली असावी आणि वैष्णव परंपरांचे पालन करणारे असावे. या आवश्यकतेमुळे हे सुनिश्चित होते की, पुजारी राम मंदिरात पाळल्या जाणाऱ्या धार्मिक प्रथा आणि आध्यात्मिक परंपरांमध्ये पारंगत आहेत.
बहुस्तरीय निवड प्रक्रिया
- जेव्हा श्री राम जन्मभूमी तीर्थ क्षेत्र ट्रस्ट अर्ज मागवणारी अधिकृत जाहिरात प्रसिद्ध करते, तेव्हा भरती प्रक्रिया सुरू होते. याला अनेकदा प्रचंड प्रतिसाद मिळतो, ज्यात मर्यादित जागांसाठी हजारो उमेदवार अर्ज करतात.
- पहिल्या टप्प्यात, शैक्षणिक पात्रता, धार्मिक प्रशिक्षण आणि इतर पात्रता निकषांच्या आधारे अर्जांची छाननी केली जाते. केवळ निवडक उमेदवारच निवड प्रक्रियेच्या दुसऱ्या टप्प्यात प्रवेश करतात.
- निवडलेले उमेदवार देशाच्या विविध भागांतील प्रसिद्ध संत, वैदिक विद्वान आणि आचार्यांच्या पॅनेलसमोर हजर होतात. या दरम्यान, उमेदवारांचे वेद, उपनिषदे, धार्मिक विधी यांचे ज्ञान आणि त्यांच्या संस्कृत उच्चारांची अचूकता यावर मूल्यांकन केले जाते. धार्मिक प्रथांविषयीची त्यांची समज आणि मंदिरातील विधी पार पाडण्याची त्यांची क्षमता यांचेही मूल्यांकन केले जाते.
- त्यानंतर उमेदवार सहा महिन्यांच्या सघन प्रशिक्षण कार्यक्रमातून जातात, ज्यामध्ये रामलाल पूजा प्रक्रिया, संध्यावंदन, मंदिरातील विधी आणि मंदिरात आयोजित विविध धार्मिक समारंभांचे प्रात्यक्षिक मार्गदर्शन समाविष्ट असते. हे प्रशिक्षण यशस्वीरित्या पूर्ण केल्यानंतरच उमेदवारांची सहायक पुजारी म्हणून नियुक्ती केली जाते.
इतर महत्वाच्या बातम्या
Crime Patrol Style Theft Special Report : ‘क्राईम पेट्रोल’ पाहून रचला चेन स्नॅचिंगचा कट; पोलिसांनी मुसक्या आवळल्या
